Cultuurconnectie waardeert de blijvende aandacht van het kabinet voor goed werkgeverschap en eerlijke beloning in de culturele en creatieve sector. Het is positief dat wordt ingezet op meer duidelijkheid voor werkgevers en zelfstandigen, dat er wordt geïnvesteerd in professionele ontwikkeling via het PPO-programma en dat de implementatie van fair pay actief wordt ondersteund.
Tegelijkertijd bevestigt de Kamerbrief een uitdaging die onze leden dagelijks ervaren: de brede steun voor fair pay gaat nog onvoldoende samen met structurele financiële randvoorwaarden om deze ambitie duurzaam waar te maken.
De lokale culturele infrastructuur verdient een volwaardige plek
De Kamerbrief richt zich voornamelijk op de rijksgesubsidieerde instellingen binnen de culturele basisinfrastructuur (BIS). De gemeentelijk gefinancierde culturele infrastructuur blijft daarbij grotendeels buiten beeld, terwijl juist hier een groot deel van de cultuureducatie en cultuurparticipatie in Nederland plaatsvindt.
Die gemeentelijke infrastructuur, centra voor de kunsten, muziekscholen en multifunctionele culturele organisaties, speelt een cruciale rol in het toegankelijk maken van cultuur voor kinderen, jongeren en volwassenen. Het zijn de plekken waar mensen lokaal kennismaken met kunst en cultuur, hun talent ontwikkelen en actief deelnemen aan het culturele leven.
Gemeenten, provincies en het Rijk hebben zich in de cultuurconvenanten uitgesproken voor fair pay en goed werkgeverschap. Die ambitie verdient waardering. Tegelijkertijd zien wij dat veel organisaties te maken hebben met stijgende kosten, terwijl de gemeentelijke subsidies die het grootste deel van de inkomsten behelzen, de afgelopen jaren niet in hetzelfde tempo zijn meegegroeid.
Fair pay vraagt om passende financiering
Fair pay wordt daarom ingevuld binnen financiële kaders die daar onvoldoende op aansluiten. Hierdoor ontstaan lastige afwegingen. Organisaties zien zich bijvoorbeeld genoodzaakt om:
- Het cursus- en lesaanbod te beperken;
- Wachtlijsten te laten oplopen;
- Investeringen in innovatie, talentontwikkeling en vernieuwing uit te stellen.
Dat raakt niet alleen organisaties en medewerkers, maar uiteindelijk ook de inwoners die gebruikmaken van culturele voorzieningen.
Van ambitie naar uitvoering
De aangekondigde evaluatie van fair pay, waarvan de resultaten in 2027 worden verwacht, biedt een belangrijke kans om inzichtelijk te maken wat de financiële gevolgen zijn van de gemaakte afspraken in verschillende delen van de sector.
We roepen het Rijk, gemeenten en provincies op om deze evaluatie te benutten voor concrete vervolgstappen:
- Neem de gemeentelijk gefinancierde culturele infrastructuur expliciet mee in de fair pay-evaluatie.
- Koppel toekomstige cultuurconvenanten aan realistische financiële afspraken die fair pay uitvoerbaar maken.
- Zorg ervoor dat subsidies op alle bestuursniveaus ten minste gelijke tred houden met de inflatie.
- Voer tijdig het gesprek over wat fair pay financieel vraagt van gemeenten, provincies en het Rijk in aanloop naar een nieuwe subsidieperiode.
Eerlijke beloning vraagt om gezamenlijke verantwoordelijkheid
Cultuurconnectie blijft zich inzetten voor een sector waarin medewerkers, docenten, kunstenaars en andere professionals eerlijk worden beloond voor hun werk. Dat is niet alleen belangrijk voor goed werkgeverschap, maar ook voor de toegankelijkheid en kwaliteit van culturele voorzieningen in heel Nederland.
Wanneer overheden fair pay als norm stellen, vraagt dat om financiering die deze norm mogelijk maakt. Alleen dan kunnen culturele organisaties blijven investeren in mensen, kwaliteit en maatschappelijke impact.
