Concepttekst Zelfstandigenwet gepubliceerd – Internetconsultatie
Het kabinet heeft op 1 oktober een concept voor de nieuwe Zelfstandigenwet gepubliceerd. De wet moet vanaf uiterlijk 2028 meer duidelijkheid geven over wanneer gewerkt mag worden met zzp’ers zonder risico op schijnzelfstandigheid.
In een notendop: meer duidelijkheid vooraf. Locatie- en tijdgebonden werkzaamheden door zzp’ers, zoals muzieklessen, danslessen, cursussen lijken mogelijk te blijven.
Veilige haven
Het wetsvoorstel bestaat uit twee toetsen:
- De zelfstandigentoets (is iemand in voldoende mate echt ondernemer?)
- De werkrelatietoets (kan en mag de zzp’er de opdracht in voldoende mate zelfstandig doen?)
Wordt aan de twee toetsen voldaan én wordt het in de praktijk zo uitgevoerd dan spreekt het voorstel van een ‘veilige haven’. Dan is vooraf duidelijk dat er gewerkt kan worden als zelfstandige, zonder risico op naheffingen of boetes vanwege schijnzelfstandigheid. Verandert de praktijk of wordt er niet meer aan de criteria voldaan dan kan er alsnog schijnzelfstandigheid ontstaan. Dit werkt dus net zoals in de Wet DBA; het gaat niet alleen om de papieren werkelijkheid maar om hoe er in de praktijk gewerkt wordt.
Locatie en tijdgebonden werkzaamheden
De zzp’er moet in principe vrij zijn om te bepalen op welke tijden en op welke plek de werkzaamheden worden uitgevoerd. Maar hierover mogen wel afspraken gemaakt worden. In het voorstel worden namelijk expliciete uitzonderingen gemaakt voor locatie-en tijdsgebonden werk. Werk dat niet op een andere plek of tijd kan gedaan kan worden. Dit is een groot verschil met de Wet DBA waar dit in de gezichtspunten 2 Hoe de werkzaamheden en werktijden worden bepaald en 3 Inbedding in de organisatie al snel wijst op de indicatie van loondienst
Eisen aan de opdrachtnemer
Om als zzp’er te worden aangemerkt, moet een je aantonen dat je daadwerkelijk als zelfstandige opereert;
- Inschrijving KvK en btw-nummer
- Zakelijke bankrekening en eigen facturatie
- Minimaal drie opdrachtgevers in twee jaar
- Voorzieningen voor pensioen en ondernemersrisico’s
Eisen aan de opdracht
De werkrelatie moet voldoende zelfstandig zijn ingericht;
- Bewuste keuze voor een opdrachtovereenkomst
- De zzp’er bepaalt zelf hoe het werk wordt uitgevoerd.
- Voldoende vrijheid in tijd en locatie*
- Werken voor eigen rekening en risico met een concreet resultaat
Hoe verder
Het betreft een conceptwet. De beoogde ingangsdatum is 01-01-2028. Het voorstel gaat nog in consultatie, dan naar de Raad van State en moet dan nog door de Tweede en Eerste Kamer. Op basis van het aantal zetels in de Tweede kamer lijkt een meerderheid haalbaar, in de Eerste kamer is dat wat spannender.
Tot die tijd geldt de Wet DBA en het minimumtarief van €38,- ivm het rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van een uurtarief. Dat is het onderdeel uit het wetsvoorstel VBAR waarmee op 16 juni 2026 is ingestemd. De rest van dit voormalige wetsvoorstel is van tafel, dus over de VBAR hebben we het verder niet meer.
Wat vindt de praktijk?
Deze conceptwet lijkt meer ruimte te bieden voor de praktijk van onze branche dan eerdere voorstellen. Bijzonder is dat het in eerdere versies genoemde sectorale rechtsvermoeden met een onafhankelijke toetsingscommissie helemaal is komen te vervallen.
Cultuurconnectie werkt nog aan een uitgebreider uitleg en reactie voor de internetconsultatie. Deze loopt tot en met 29 oktober 2026. We zetten daarom volgende week een enquête uit onder alle leden van Cultuurconnectie zodat we de zorgen en wensen van onze branche goed voor het voetlicht kunnen brengen.
